Translate

Chủ Nhật, 30 tháng 4, 2023

Hai Bờ Đại Dương (truyện ngắn)


Tuấn lái xe chạy dọc đường Bolsa, qua khỏi ngã tư đường Euclid, quẹo trái vô bãi đậu xe, ngừng lại trước tiệm hoa. Tuấn bước vô tiệm, chọn mua một bó hoa và một cái vòng đeo cổ kết bằng hoa lan. Vòng hoa này, người Mỹ gọi là lei, thường được dùng để tặng cho những sinh viên để mang trên cổ trong ngày ra trường. Mua hoa xong Tuấn lái xe lên đường cao tốc 57 đi về hướng Pomona, nơi có ngôi trường đại học bách khoa California State University Pomona. Hôm nay là ngày lễ tốt nghiệp của Vũ, con trai của Tuấn. 

Trời California hôm nay nắng ấm, đã bước sang mùa hè, bầu trời trong xanh không một gợn mây. Đoạn đường cao tốc này, Tuấn đã đi nhiều lần, nhưng hôm nay cảnh vật có vẻ vui tươi, có lẽ vì trong lòng Tuấn đang vui. Mười lăm năm kể từ ngày đặt chân đến Mỹ, hôm nay có lẽ là ngày vui nhất của Tuấn, vì con trai tốt nghiệp đại học. Tuấn nghĩ thầm trong lòng: hôm nay chắc Ngọc sẽ rất vui khi thấy đứa con trai yêu dấu của mình đã thành đạt.

Tuấn và Ngọc gặp nhau trong khói lửa chiến tranh. Ngày ấy Tuấn là một sĩ quan thiếu úy vừa tốt nghiệp trường Võ Bị Quốc Gia Đà Lạt, được sung vào Sư đoàn 3 Bộ binh, đóng ở căn cứ Ái Tử thuộc tỉnh Quảng Trị vào đầu năm 1972. Quảng Trị là tỉnh thuộc địa đầu giới tuyến của cuộc chiến hai miền Nam-Bắc. Phía bắc Quảng Trị là sông Bến Hải, nơi phân chia hai miền. Mặc dù ở địa đầu giới tuyến nhưng tình hình Quảng Trị lúc đó yên tĩnh. Theo tinh thần của Hiệp định Geneve được ký kết năm 1954 thì vùng giới tuyến là vùng phi quân sự, hai bên cam kết sẽ không có những hoạt động quân sự gần vùng này. Vì vậy mà các đơn vị đóng ở đây được coi là an nhàn.

Thứ Sáu, 25 tháng 11, 2022

Nén Hương Yêu (truyện ngắn)




- Tối nay đi câu cá không mày?

- Ừ, đi.

- Vậy sửa soạn cần câu đi, tối tao về tụi mình đi.

Tối đến, tôi và anh Khang nhét cần câu và đồ nghề câu cá vô xe rồi lái ra biển. Xe chạy trên đường cao tốc 22 nhắm hướng Long Beach. Khang bấm máy hát, giọng ca sĩ Tuấn Vũ vang lên với bài hát "Nỗi Buồn Sa Mạc". Thời đầu thập niên 1990, Tuấn Vũ là một trong những ca sĩ ăn khách nhất trong cộng đồng người Việt hải ngoại. 

Tới Long Beach, chúng tôi đậu xe rồi vác cần câu đi bộ ra pier. Pier là một dạng cầu lửng chạy từ bờ biển ra chỗ nước sâu, dài chừng vài trăm mét, cao hơn mặt biển chừng chục mét, dành cho người đi bộ ngắm biển, hóng gió và câu cá. Ở các bãi biển có đông người đi dạo thường có những cái pier này. Mùa hè ở California, ban ngày nóng nhưng đêm lại mát. Gió biển thổi lồng lộng. Móc mồi và thả câu xong, tôi đứng nhìn ra biển tối mịt mùng, sâu thẳm. Trong tiếng sóng biển rì rầm, tôi hồi tưởng lại chuyến vượt biển đầy sóng gió của mình. 

Chủ Nhật, 16 tháng 10, 2022

Ukraine-Nga: cuộc chiến giữa dân chủ và độc tài

Đầu năm 2022, khi quân Nga rầm rộ tiến hành cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine, Kharkiv là một trong những thành phố đầu tiên bị tấn công. Nằm ở vùng đông bắc, là thành phố lớn thứ nhì sau thủ đô Kyiv, Kharkiv chỉ cách biên giới Nga có 40 km. Thành phố này có đa số dân là người gốc Nga. Nhiều người có bà con họ hàng sinh sống ở Nga, thường qua lại thăm viếng nhau. Năm 2014 khi dân hai tỉnh lân cận là Luhansk và Donetsk, cũng đa số là gốc Nga, nổi dậy đòi ly khai khỏi Ukraine thì dân thành phố Kharkiv cũng rục rịch nổi dậy. Chính quyền Ukraine phải đưa quân đội đến trấn áp. Vì vậy khi quân Nga tấn công Kharkiv, ai cũng nghĩ rằng nó sẽ nhanh chóng rơi vào tay Nga.

Trái với dự đoán, dân quân Kharkiv đã kiên cường chống trả. Quân Nga tiến sát thành phố và pháo kích nặng nề nhưng thành phố vẫn đứng vững. Rốt cuộc quân Nga bị đẩy lùi ra xa. Không những vậy, hồi tháng Chín vừa qua quân Ukraine bất ngờ mở một cuộc phản công chiếm lại toàn bộ tỉnh Kharkiv, khiến lính Nga phải tháo chạy về qua bên kia biên giới, bỏ lại rất nhiều khí tài. 

Điều gì đã khiến dân Kharkiv, từ một tỉnh có nguy cơ ly khai khỏi Ukraine, nhất quyết không chịu chào đón quân Nga vào “giải phóng” như nhiều người lầm tưởng?

Thứ Năm, 19 tháng 5, 2022

Hỡi đồng bào bị đọa đày đau khổ… đây là con đường giải phóng chúng ta!

 Paris, thủ đô của nước Pháp, vào một đêm mùa hè có một người thanh niên ngồi trong căn gác trọ. Trên tay anh ta cầm một tờ báo đọc say mê. Sau khi đọc xong tờ báo, khuôn mặt anh ra rạng rỡ. Anh ta nói to một mình, như thể đang đứng trước đám đông quần chúng: “Hỡi đồng bào bị đọa đày đau khổ! Đây là cái cần thiết cho chúng ta, đây là con đường giải phóng chúng ta!”


Người thanh niên đó là Nguyễn Ái Quốc, sau này được biết dưới một tên khác là Hồ Chí Minh. Tờ báo anh ta đọc là bản luận cương của Vladimir Lenin có tựa đề “Sơ thảo lần thứ nhất những luận cương về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa” được đăng trên báo Nhân đạo (L’Humanite) của Đảng Xã hội Pháp ngày 16 và 17 tháng 7 năm 1920. 


Nguễn Ái Quốc, Joseph Stalin & Hitler

Thứ Ba, 10 tháng 5, 2022

Nhân chuyện ca sĩ Sơn Tùng, nói về quyền tự do sáng tác

Mấy ngày nay, có lẽ một trong những tin tức đáng chú ý nhất trong nước là vụ ca sĩ Sơn Tùng bị buộc phải gỡ bỏ video ca nhạc “There’s No One At All”  (dịch: Không Một Ai) trên Youtube và bị phạt 70 triệu đồng. Lý do được Cục Nghệ thuật Biểu diễn đưa ra là video này "sử dụng trang phục, từ ngữ, âm thanh, hình ảnh, động tác, phương tiện biểu đạt, hình thức biểu diễn hành vi trái với thuần phong, mỹ tục của dân tộc, tác động tiêu cực đến đạo đức, sức khỏe cộng đồng và tâm lý xã hội".

Bản nhạc bằng tiếng Anh không rõ có phải do chính Sơn Tùng sáng tác không.  Video mở đầu với cảnh một thanh niên ngồi trên chiếc xe tải rác, anh ta mở một máy ghi âm cũ ghi lại lời nhắn của mẹ anh ta (tiếng Anh): “Con yêu, mẹ sẽ trở lại với con. Mẹ yêu con.” Rồi cảnh hồi ức lúc anh ta bị bỏ lại trước cửa nhà thờ lúc còn nằm trong nôi. Lớn lên trong cảnh mồ côi, anh ta trở thành một thanh niên quậy phá, bất cần đời, bị ức hiếp, đánh đập. Anh ta cảm thấy cô đơn, không một ai để nương tựa. Cảnh cuối cùng, ai ta đứng trên tòa nhà cao, nước mắt tuôn rơi, và gieo mình vào không gian. 

Chính cái cảnh gieo mình xuống này đã gây sóng gió trên mạng. Nhiều người cho rằng video này cổ vũ cho việc tự tử. Với nạn tự tử trong giới trẻ ngày nay đang gia tăng thì video này sẽ có tác dụng xấu. 

Cảnh cuối trong video "There's No One At All" của Sơn Tùng

Thứ Bảy, 30 tháng 4, 2022

Câu chuyện ngày 30 tháng 4: Ai là kẻ thù?

Sách Cổ Học Tinh Hoa có câu chuyện sau:

[Trích dẫn]

Tựa: Quý Lời Nói Phải

Vua nước Tấn đi chơi thuyền. Các quan đi hầu đông đủ cả.

Vua hỏi: -Loan Doanh ta đã cấm cố một nơi, con là Loan Phường trốn chạy ra ngoại quốc. Có ai biết Loan Phường bây giờ ở đâu không?

Các quan yên lặng, không ai nói gì cả.

Người lái thuyền tên là Thanh Quyên buông tay chèo đứng dậy thưa rằng: -Nhà vua hỏi Loan Phường làm gì?

Vua nói: -Từ khi ta đánh được họ Loan đến nay, nghe họ Loan người già chưa chết hết, người trẻ đã lớn lên. Ta lo họ phục thù, cho nên ta mới hỏi. 

Thứ Ba, 19 tháng 4, 2022

Bằng cách nào Ukraine chống lại được cuộc xâm lăng của Nga?

Trước khi quân đội Nga nổ phát súng đầu tiên để xâm lăng Ukraine vào ngày 24 tháng Hai 2022, truyền thông quốc tế đã bàn tán về đề tài này trong suốt mấy tháng trời. Người thì cho rằng Nga chỉ dàn quân để dọa suông, người thì cho rằng Nga sẽ đánh thật. Tuy nhiên có một điều mà có vẻ như ai cũng đồng ý với nhau là: trước một đối thủ mạnh hơn gấp 5-10 lần, Ukraine khó chống đỡ được cuộc xâm lăng. Có người cho rằng Ukraine chỉ cầm cự được chừng vài tháng, người thì vài tuần. Hy vọng lớn nhất của Ukraine là có đủ thì giờ để thương lượng hòa bình.

Thế rồi cuộc tấn công bắt đầu. Trên trời, phi cơ chiến đấu và trực thăng bay vần vũ, dưới đất, hàng chục ngàn chiến xa ầm ầm lăn bánh, thế tiến công như nước lũ tràn bờ. Quân Nga đánh theo ba hướng: phía bắc từ biên giới Ukraine-Belarus (Belarus cho Nga mượn đường) tiến về thủ đô Kyiv, phía đông từ biên giới Ukraine-Nga nhắm thành phố Kharkiv và vùng Donbas, phía nam từ bán đảo Crimea và biển Hắc Hải nhắm vùng duyên hải. Trong mấy ngày đầu, quân Nga chiếm được nhiều thị trấn và làng mạc, rồi nhắm vào các thành phố lớn. Chiến sự xảy ra ác liệt ở khắp nơi, nhà cửa tan hoang, người chết đầy đường, dân chúng đổ xô nhau đi lánh nạn, chính quyền Ukraine tưởng chừng sắp sụp đổ.

Sau những ngày khói lửa, hoảng loạn đầu tiên trôi qua, một bức tranh toàn cục dần dần hiện ra, và nó không giống như những gì người ta tiên đoán ban đầu.


Xe tăng Nga bị phá hủy tại Luhansk, ngày 28 tháng Hai 2022

Thứ Năm, 7 tháng 4, 2022

Những sai lầm chiến lược quân đội Nga đã mắc phải khi xâm lăng Ukraine

Mấy tháng trước khi tổng thống Vladimir Putin của Nga phát lệnh xâm lăng Ukraine, truyền thông thế giới đã đồn đoán, bàn tán về cuộc tấn công này. Họ đưa ra những so sánh về tương quan lực lượng giữa hai bên (xem hình 1). Hầu hết đều đồng quan điểm: Ukraine khó đứng vững trong cuộc tấn công, họ chỉ có thể hy vọng cầm cự được một thời gian và phải thương lượng hòa bình. 


Thứ Tư, 30 tháng 3, 2022

Vì Sao Nga Xâm Lăng Ukraine?

Rạng sáng ngày 24 tháng Hai năm 2022, hàng ngàn chiến xa Nga ồ ạt tràn qua biên giới tấn công vào Ukraine. Tổng thống Nga Vladimir Putin tuyên bố Nga bắt đầu một "Chiến Dịch Đặc Biệt" để "giải giáp quân đội Ukraine" và "tảo thanh các thành phần quá khích Tân Quốc Xã". Nguyên nhân nào dẫn đến cuộc xâm lăng này? Để tìm hiểu, ta hãy lùi lại hơn một thế kỷ xem lại lịch sử của Ukraine.

Liên Bang Xô Viết

Thế kỷ 17-18, Ukraine là phần đất bị chia cắt giữa đế quốc Nga, đế quốc Ottoman và vương quốc Ba Lan. Đầu thế kỷ 20, khi chế độ Sa Hoàng của Nga sụp đổ và cuộc cách mạng Bolshevik nổ ra, nhiều phe nhóm người Ukraine với nhiều khuynh hướng chính trị khác nhau đã nổi lên tranh giành ảnh hưởng. Trong số các phe này có phe  Bolshevik chủ trương theo Nga, phe chủ nghĩa quốc gia chủ trương thành lập một nước Ukraine độc lập, phe thân Ba Lan, phe chủ trương vô chính phủ, và nhiều phe khác. Đây là một trong những thời kỳ loạn lạc và đẫm máu nhất của Ukraine. Cuối cùng phe Bolshevik thắng thế, nước Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Xô Viết Ukraine được thành lập, cùng với Nga, Belarus và một số quốc gia Trung Á khác hợp thành Liên Bang Xô Viết (gọi tắt là Liên Xô). Về sau Liên Xô sáp nhập thêm một số quốc gia nữa, có tổng cộng 15 nước nằm trong liên bang này. Trong Liên Bang Xô Viết, Ukraine là nước có diện tích và dân số lớn thứ nhì, chỉ sau Nga. Những người theo chủ nghĩa quốc gia Ukraine phần lớn bị bỏ tù, lưu đày hoặc xử tử. 


Bản đồ Ukraine với vùng ly khai năm 2014

Thứ Năm, 12 tháng 3, 2020

Cúm Tây Ban Nha — Trận Dịch Kinh Hoàng của Thế Kỷ 20

Cách đây đúng 100 năm, một trận dịch cúm kinh hoàng đã cướp đi sinh mạng gần 50 triệu người. Trân dịch cúm này được gọi (một cách sai lầm) là "Cúm Tây Ban Nha —Spanish Flu". Số người chết vì dịch cúm này còn nhiều hơn cả sô người chết vì súng đạn trong Thế Chiến Thứ Nhất. Trận dịch này còn được các nhà sử học gọi là "Trận Dịch Bị Lãng Quên — The Forgotten Pandemic" vì sử sách thường ít nhắc tới sự kiện này.

Trận dịch cúm này bắt đầu xuất hiện vào đầu năm 1918, khi Chiến Tranh Thế Giới Thứ Nhất (1914-1918) ở vào giai đoạn cuối. Vi rút của bệnh cúm này thuộc chủng H1N1 phát xuất từ gà vịt và lây sang người. Không ai rõ dịch cúm này bắt đầu từ khu vực nào. Có nhà nghiên cứu cho rằng dịch này bắt nguồn từ Hoa Kỳ, người khác cho rằng nó bắt nguồn từ Châu Âu, có người lại cho rằng nó bắt nguồn từ Trung Quốc.


Chủ Nhật, 1 tháng 3, 2020

Trung Quốc Đã Để Sổng Con Virus COVID-19 Như Thế Nào?

Người bị nhiễm COVID-19 đột ngột chết ngoài đường
Cuối tháng 12 năm 2019, Lý Văn Lượng (Li WenLiang), một bác sĩ nhãn khoa làm việc tại bệnh viện Trung Ương Vũ Hán, thấy có nhiều bệnh nhân đến khám ở bệnh viện này với triệu chứng của bệnh SARS, một căn bệnh truyền nhiễm về đường hô hấp đã gây ra nạn dịch vào năm 2003. Nghi ngờ đây là một căn bệnh truyền nhiễm mới, anh đã kín đáo cảnh báo các bạn học của mình trên mạng xã hội WeChat, bảo họ phải đề phòng để tránh bị lây nhiễm. Lời cảnh báo này đã được nhanh chóng loan truyền trên mạng, ngoài ý muốn của bác sĩ Lý. 

Ngày 03 tháng 01, 2020, công an Vũ Hán đã mời bác sĩ Lý lên "làm việc" và yêu cầu anh viết bản cam kết không "loan tin đồn thất thiệt trên mạng". Công an đe dọa rằng nếu không tuân thủ anh sẽ bị đưa ra trước pháp luật. Ngoài bác sĩ Lý, có 7 người khác cũng bị công an mời lên làm việc với lý do tương tự.

Thứ Sáu, 12 tháng 7, 2019

Ngày Độc Lập (Quốc Khánh) Hoa Kỳ 04 tháng 07

Ngày Độc Lâp (Independence Day) tức là ngày Quốc Khánh của Hoa Kỳ. Hơn 200 năm trước, Hoa Kỳ là thuộc địa của Anh Quốc. Bất mãn vì tfnh trạng sưu thuế nặng nề mà lại không được bầu đại biểu của mình vào Quốc Hội Anh để bênh vực cho quyền lợi  của mình, dân chúng Hoa kỳ đã nổi dậy làm cách mạng để đòi độc lập. 


Thứ Sáu, 3 tháng 5, 2019

Venezuela: Một quốc gia có hai tổng thống

Venezuela là quốc gia duy nhất trên thế giới hiện nay có hai vị đương kim tổng thống: Nicolas Maduro và Juan Guaido. Cả hai đều tuyên bố mình là tổng thống hợp pháp, cả hai đều có lực lượng quần chúng ủng hộ, và đều được một số quốc gia công nhận. Sao lại có chuyện kỳ lạ này?

Nicolas Maduro (trái) và Juan Guaido (phải). Cả hai đều tuyên bố mình là tổng thống hợp pháp của Venezuela.

Thứ Tư, 17 tháng 4, 2019

Lịch Sử Đại Hàn Dân Quốc (Nam Triều Tiên)

Đại Hàn Dân Quốc là tên gọi chính thức của Hàn Quốc, còn gọi là Nam Triều Tiên hay Nam Hàn (South Korea). Quốc gia này là một nửa của đất nước Triều Tiên, bị chia cắt từ sau Chiến Tranh Thế Giới Thứ Hai. Trước khi bị chia cắt, Triều Tiên đã phải trải qua một thời kỳ nằm dưới sự đô hộ của Nhật Bản, rồi nội chiến Nam-Bắc. Kể từ khi chia đôi, hai quốc gia Triều Tiên đã theo đuổi hai hệ thống chính trị và kinh tế khác nhau. Bài này nói về lịch sử Nam Triều Tiên kể từ triều đại phong kiến cuối cùng cho đến hiện tại. 

Triều Đại Cuối Cùng 1392 – 1910

Triều đại cuối cùng của Triều Tiên bắt đầu từ năm 1392 khi tướng Lý Thành Quế được điều sang Trung Quốc trong chiến dịch chống lại nhà Minh, nhưng thay vì thực hiện sứ mệnh, ông đã quay lại để lật đổ vị vua Cao Ly và thành lập một triều đại mới. Ông đặt tên cho nó là Triều đại Triều Tiên để vinh danh nước Cổ Triều Tiên trước đó. Chữ "Triều Tiên" cũng được dùng để gọi tên nước. Triều đại Triều Tiên đạt được nhiều thành tựu về khoa học và kinh tế, nhưng cũng như những quốc gia Châu Á trong vùng như Trung Quốc và Việt Nam, vào các thế kỷ 17-18, Triều Tiên theo đuổi chính sách tự cô lập, hạn chế giao thương với các quốc gia Châu  u, cấm việc truyền đạo Ki-tô Giáo. Cũng như Trung Quốc và Việt Nam, triều đình phong kiến Triều Tiên lo sợ các tư tưởng của Phương Tây sẽ làm dân chúng có những suy nghĩ và hành động đi ra ngoài sự kiểm soát của triều đình, làm họ mất quyền cai trị tuyệt đối. Chính sự tự cô lập này làm đất nước bị tụt hậu. Trong khi quốc gia láng giềng là Nhật Bản tiến hành cải cách và giao thương với Tây Phương để phát triển kinh tế và khoa học kỹ thuật, thì Triều Tiên vẫn phát triển theo lề lối cũ từ ngàn xưa. Hậu quả là Triều Tiên trở thành miếng mồi ngon cho các cường Quốc khác.

Thứ Bảy, 24 tháng 3, 2018

Venezuela: Thừa Dầu Thô, Thiếu Giấy Vệ Sinh

(Xem bài liên hệ: Hugo Chavez và Con Đường Gập Ghềnh Tiến Lên Chủ Nghĩa Xã Hội)

Quốc gia nào có trữ lượng dầu thô nhiều nhất thế giới?

Nếu câu này được hỏi cách đây hơn 7 năm, câu trả lời là Saudi Arabia (Ả Rập Xê Út), một quốc gia Hồi giáo nằm ở vùng Trung Đông. Nhưng từ năm 2011 trở đi, ngôi vị này đã về tay Venezuela, một quốc gia vùng Nam Mỹ, kể từ khi có những khám phá mới về trữ lượng dầu thô ở nước này.

Venezuela nằm ở phía bắc Brazil, có dân số 32 triệu người, trữ lượng dầu thô gần 300 tỉ thùng (1 thùng = 159 lít). Với giá hiện tại khoảng 60 USD/thùng thì trữ lượng dầu thô có tổng giá trị khoảng 1800 tỉ USD. Đây là một con số mà quốc gia nào cũng mơ ước.

Chủ Nhật, 20 tháng 5, 2012

Bạc Hy Lai: Cơn Địa Chấn Chính Trị Trung Quốc

Ngày 6 tháng Hai năm 2012, tòa lãnh sự Hoa Kỳ tại Thành Đô bỗng dưng bị nhiều công an Trung Quốc bao vây. Có công an mặc sắc phục lẫn công an chìm, họ xét hỏi mọi xe cộ đi ngang qua khu vực. Dân chúng xôn xao đồn đoán. Công an đang vây bắt ai?

Mấy ngày sau báo chí quốc tế bắt đầu loan tin. Sở dĩ có cuộc bao vây này là vì có một nhân vật trọng yếu của thành phố Trùng Khánh, cách đó vài giờ xe hơi, đang chạy vào lánh nạn ở trong tòa lãnh sự. Nhân vật đó không ai khác hơn là ông Vương Lập Quân, nguyên giám đốc công an và đồng thời là phó thị trưởng thành phố Trùng Khánh. Ông Quân ở lại trong tòa lãnh sự khoảng 24 tiếng, sau đó tự nguyện rời khỏi nơi này để bay đi Bắc Kinh, với sự hộ tống của thứ trưởng công an và một số nhân viên. Ngày hôm sau, chính quyền thành phố Trùng Khánh thông báo ông Vương Lập Quân đã được “nghỉ phép để điều trị” do bị căng thẳng vì làm việc quá sức lâu dài.

Chủ Nhật, 6 tháng 5, 2012

Hugo Chavez và Con Đường Gập Ghềnh Tiến Lên Chủ Nghĩa Xã Hội

Kể từ khi Liên Bang Xô Viết (bao gồm nước Nga ngày nay) và khối xã hội chủ nghĩa ở Đông Âu sụp đổ, trên thế giới này không mấy ai còn tin vào chủ nghĩa xã hội nữa. Ngay cả các quốc gia như Trung Quốc và Việt Nam, dù đang mang nhãn hiệu XHCN nhưng trên thực tế đang ngày càng rời xa lý thuyết của chủ nghĩa này mà đi theo con đường tư bản. Thế nhưng ít ra cũng còn một người đang tin tưởng mãnh liệt vào chủ nghĩa xã hội và quyết tâm đưa đất nước của mình đi theo con đường đó. Người đó là Hugo Chavez, đương kim tổng thống nước Cộng Hòa Venezuela.

Thứ Sáu, 30 tháng 9, 2011

Trại Thú (Animal Farm)


George Orwell (1903-1950)
Trại Thú, tức Animal Farm là tên một cuốn tiểu thuyết của nhà văn Anh George Orwell. (Có người dịch chữ Animal Farm là Trại Súc Vật). George Orwell là bút hiệu của nhà văn Eric Arthur Blair (1903–1950), trước khi viết tác phẩm này Goerge Orwell là một nhà văn không mấy tiếng tăm. Ông từng là nhà báo, xướng ngôn viên đài phát thanh và viết một số tiểu thuyết. Ông đã tham gia vào nội chiến Tây Ban Nha (1936-1939) và chính kinh nghiệm trong cuộc chiến này đã giúp ông viết tác phẩm Trại Thú về sau.

Thứ Bảy, 24 tháng 9, 2011

Triều Tiên: Cuộc Chiến Bị Quên Lãng (The Forgotten War)

Trong tất cả các cuộc chiến có quân đội Hoa Kỳ tham dự, có một cuộc chiến được gọi bằng một danh từ kỳ lạ là “Cuộc Chiến Bị Quên Lãng (The Forgotten War)”. Chiến Tranh Triều Tiên chỉ kéo dài 3 năm (1950-1953) nhưng nó đã làm tổn thất hàng triệu nhân mạng của cả hai miền Nam-Bắc. Cuộc chiến này có sự tham dự của cả quân đội Hoa Kỳ và Trung Quốc. Đây không phải là một một cuộc chiến nhỏ, nhưng tại sao nó lại mang một tên gọi không xứng đáng với tầm vóc của nó? Trước khi trả lời câu hỏi   này, ta hãy ngược dòng lịch sử Triều Tiên trở về thế kỷ thứ 19.

Thứ Năm, 22 tháng 9, 2011

Minh Trị Thiên Hoàng và cuộc canh tân Nhật Bản

Nhật Bản từ hàng trăm năm nay vẫn được coi là cường quốc hàng đầu của Châu Á. Không phải ngẫu nhiên mà nước Nhật đạt được thành tích này. Nằm ở đông bắc Á Châu, Nhật không có nhiều tài nguyên thiên nhiên, đã vậy phải đối phó với thiên tai hàng năm. Nhật là một trong những quốc gia bị động đất nhiều nhất, và thường xuyên hứng chịu những trận bão từ Thái Bình Dương. Điều gì đã đưa nước Nhật lên hàng cường quốc? Muốn biết điều này chúng ta hãy giở lại trang sử của Nhật từ vài thế kỷ trước.

Triều đại Tokugawa

Năm 1603, sau khi đánh bại dòng họ Hideyori, Tokugawa Ieyasu lên nắm quyền. Ông được hoàng đế Nhật phong tước hiệu Shogun và đóng đô ở Edo (nay là Tokyo). Tưởng cũng nên biết rằng tại Nhật thời đó, quyền hành nằm hết trong tay các Shogun--một tước vị tương đương với lãnh chúa. Hoàng đế chỉ có hư vị, tuy vẫn được dân chúng kính trọng như thần thánh.

Năm 1615, Ieyasu tấn công thành Osaka và tiêu diệt dòng họ Toyotomi, kể từ đó ông ta không còn đối thủ nào khác. Trong suốt hai trăm năm kế tiếp, nước Nhật sống trong một xã hội khép kín với thế giới bên ngoài. Dưới triều Tokugawa, xã hội được ra làm bốn giai cấp: thấp nhất là giai cấp thương gia, rồi đến công nhân, cao hơn một chút là nông dân, và trên cùng là samurai. Samurai là giới võ sĩ Nhật, họ là sĩ quan trong quân đội và có nhiệm vụ bảo vệ đất nước. Samurai được mang kiếm và hưởng nhiều đặc quyền trong xã hội. Những người thuộc giai cấp thấp không được giao du với giai cấp cao hơn hoặc ngược lại.

Bản đồ Nhật Bản & Triều Tiên (Nam Hàn, Bắc Hàn)